Energy Performance of Buildings Directive
De EU-norm voor energieprestatie.
De EPBD stelt bindende eisen aan de energieprestatie in alle 27 EU-lidstaten. Nieuwbouw, renovaties en grote bestaande gebouwen vallen er allemaal onder. Elk land geeft er een eigen invulling aan, maar de richting is dezelfde: lager verbruik, verifieerbare data en automatisering op schaal.
Wat het vereist
Vier eisen die de volledige gebouwlevenscyclus dekken.
De EPBD-herziening van 2024 scherpte de tijdlijnen aan en voegde strengere normen toe. Dit zijn de kernverplichtingen voor commercieel vastgoed.
Energieprestatiecertificaten
EPC's zijn verplicht voor alle gebouwen bij verkoop of verhuur. Ze beoordelen de energie-efficiëntie van A tot G via een landspecifieke methodiek. Nieuwbouw moet een hoge EPC-score halen voordat het in gebruik wordt genomen.
Bijna-energieneutrale gebouwen (NZEB)
Alle nieuwbouw in de EU moet voldoen aan de bijna-energieneutrale norm. De meeste lidstaten leggen dit vast op onder 50 kWh/m² per jaar voor niet-residentiële gebouwen, waarbij hernieuwbare energie de resterende behoefte dekt.
Gebouwautomatisering (BACS)
Niet-residentiële gebouwen met HVAC-systemen boven 290 kW moeten gebouwautomatiserings- en controlesystemen installeren. Het systeem moet energieverbruik monitoren, afwijkingen detecteren en periodieke rapportages genereren.
Bemetering en rapportage
Geverifieerde, bemeten verbruiksdata is vereist om EPC's af te geven, BACS-naleving aan te tonen en te voldoen aan periodieke rapportageverplichtingen. Schattingen en handmatige registraties voldoen niet aan de auditeisen onder de herziening van 2024.
In heel Europa
Elke lidstaat zijn eigen regels.
De EPBD wordt door elke EU-lidstaat omgezet in nationale wetgeving. Drempelwaarden, rekenmethoden en handhavende instanties verschillen allemaal. Dit zijn de kaders voor de kernmarkten van Rhino.
🇧🇪
België
EPB/PEB · BEN
Op gewestelijk niveau geïmplementeerd. Vlaanderen (VEKA): BEN-norm voor bijna-energieneutrale nieuwbouw. Brussel (Leefmilieu Brussel): NZEB-eisen onder de BWLKE. Wallonië: eigen Energiedecreet. Alle drie de gewesten geven EPC's af.
🇩🇰
Denemarken
BR18 · Energimærkning
De Bouwvoorschriften BR18 handhaven normen op NZEB-niveau. De Energimærke-schaal (energielabel) loopt van A2020, A2015, A2010, B tot en met G. De Deense Energiautoriteit houdt toezicht op certificering en handhaving.
🇫🇷
Frankrijk
RE2020 · DPE
RE2020 verving RT2012 en voegt levenscyclus-koolstoflimieten toe naast de NZEB-drempels. DPE (Diagnostic de Performance Énergétique) beoordeelt van A tot G. ADEME beheert de nationale DPE-database.
🇩🇪
Duitsland
GEG · Energieausweis
GEG (Gebäudeenergiegesetz) verving EnEV en verplicht NZEB. De Energieausweis beoordeelt momenteel van A+ tot H en gaat over naar de geharmoniseerde EU-schaal A–G naarmate EPBD 2024 wordt omgezet. BMWK houdt toezicht.
🇬🇷
Griekenland
KENAK · ΠΕΑ
KENAK stelt NZEB-doelen voor alle nieuwbouw. ΠΕΑ (Πιστοποιητικό Ενεργειακής Απόδοσης) is verplicht bij alle transacties en renovaties. Beheerd door YPEN en ondersteund door CRES.
🇮🇪
Ierland
Part L · BER
Part L van de Bouwvoorschriften stelt de NZEB-eisen. BER (Building Energy Rating) beoordeelt gebouwen van A1 tot G. SEAI (Sustainable Energy Authority of Ireland) beheert het certificeringssysteem.
🇮🇹
Italië
APE
APE (Attestato di Prestazione Energetica) beoordeelt gebouwen van A4 tot G. NZEB-normen gelden sinds 2021 voor alle nieuwbouw. ENEA beheert de nalevingsdata via de nationale SIAPE-database.
🇳🇱
Nederland
BENG · GACS · NTA 8800
BENG-normen voor nieuwbouw (verplicht sinds 2021, NTA 8800-methodiek). GACS (Gebouwautomatiserings- en controlesysteem) verplicht voor niet-residentiële gebouwen met HVAC boven 290 kW sinds januari 2026. RVO en het Ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening houden toezicht.
Lees de GACS-gids
🇵🇱
Polen
WT2021 · Świadectwo
De technische voorwaarden WT2021 definiëren de NZEB-drempels. Świadectwo Charakterystyki Energetycznej (energieprestatiecertificaat) is verplicht bij alle transacties. Centraal register: CEEB. Het Ministerie van Ontwikkeling en Technologie houdt toezicht.
🇵🇹
Portugal
RECS · REH · SCE
RECS dekt commerciële en dienstverlenende gebouwen; REH dekt residentieel. SCE-certificaten worden afgegeven door ADENE (Agência para a Energia) en zijn verplicht bij verkoop, verhuur en nieuwbouw.
🇪🇸
Spanje
CTE HE · CEE
CTE HE (Technische Bouwcode, sectie energiebesparing) verplicht NZEB voor nieuwbouw. CEE (Certificado de Eficiencia Energética) is verplicht bij alle verkoop en verhuur. MITECO levert nationale richtlijnen en registers.
🇸🇪
Zweden
BBR · Energideklaration
De Boverket Bouwregels (BBR, momenteel editie 31) stellen grenzen aan de energieprestatie van nieuwbouw. Een Energideklaration is vereist bij nieuwbouw en alle vastgoedtransacties. Boverket beheert het nationale systeem.
Alle 27 EU-lidstaten hebben EPBD-conforme nationale kaders. De landen hierboven vormen de kernmarkten van Rhino in West- en Midden-Europa. Aanvullende nationale implementaties (Oostenrijk, Tsjechië, Finland, Luxemburg en andere) volgen dezelfde EPBD-structuur met nationale varianten op rekenmethoden en EPC-schalen.
De rol van Rhino
De datalaag waar EPBD-naleving op draait.
EPC-beoordelaars, BACS-auditors en CSRD-rapportages hebben allemaal hetzelfde nodig: geverifieerde, volledige verbruiksdata per gebouw. Rhino levert die automatisch.
01
Bemeten data voor elke EPC-eis
Rhino verzamelt verbruik van elektriciteit, gas, water en warmte over je portefeuille op meter- en submeterniveau. Elke 15 minuten geactualiseerd. De data voedt rechtstreeks EPC-bewijspakketten en indieningen voor energieaudits, zonder handmatig samenstellen.
02
BACS-monitoring out of the box
Voor gebouwen die onder de BACS-eisen vallen (waaronder GACS in Nederland), levert Rhino de monitoringlaag: verbruik per energiedrager per systeem, afwijkingsdetectie met operatormeldingen en geautomatiseerde periodieke energieprestatierapportages. Geen aanvullende BACS-middleware nodig.
03
Geen verbouwing van infrastructuur
Rhino sluit via software aan op je bestaande slimme meters (P1, WMBus, BACnet) of installeert eigen compacte hardware naast bestaande meters. Geen herbekabeling, geen nieuwe meterinfrastructuur. Operationeel binnen enkele dagen na inbedrijfstelling.
Wat Rhino dekt
Alle utiliteiten
Elektriciteit, gas, water, warmte. Elke EPBD-relevante energiedrager in één platform.
35+
Actieve landen. Rhino is actief in EU-markten van Amsterdam tot Warschau.
15 min
Standaard datagranulariteit. Continue bemetering, geen maandelijkse schattingen.
Veelgestelde vragen
EPBD voor commercieel vastgoed, beantwoord.
De EPBD verplicht EU-lidstaten om Energieprestatiecertificaten te handhaven voor alle gebouwen bij verkoop of verhuur, bijna-energieneutrale normen te stellen voor nieuwbouw en ingrijpende renovaties, en gebouwautomatiserings- en controlesystemen te eisen in grote niet-residentiële gebouwen met een HVAC-capaciteit boven 290 kW. Ook vereist de EPBD renovatieroutekaarten en minimumnormen voor de energieprestatie van het bestaande gebouwenbestand. De herziening van 2024 scherpte de tijdlijnen aan en voegde strengere NZEB-definities toe.
Een bijna-energieneutraal gebouw heeft een zeer hoge energieprestatie, waarbij de resterende behoefte grotendeels door hernieuwbare bronnen wordt gedekt. Onder de EPBD moet alle nieuwbouw NZEB-conform zijn. Voor de meeste lidstaten betekent dit een primair energieverbruik onder 50 kWh/m²/jaar voor niet-residentiële gebouwen, al worden de drempels nationaal vastgesteld. De NZEB-eis voor alle nieuwbouw trad in 2021 in de meeste EU-landen in werking. Ingrijpende renovaties die meer dan 25% van het geveloppervlak wijzigen, activeren in veel landen eveneens de NZEB-normen.
De EPBD en CSRD werken parallel. CSRD verplicht bedrijven om energieverbruik en koolstofemissies over hun vastgoedportefeuille te rapporteren onder ESRS E1. De EPBD stelt de prestatienormen op gebouwniveau die aan die rapportages ten grondslag liggen. Een portefeuille met EPC-gewaardeerde gebouwen levert de geverifieerde energieprestatiedata die CSRD-rapportage vereist. Rhino bedient beide: het automatiseert de bemeten verbruiksdata die CSRD nodig heeft en levert de monitoringinfrastructuur die de BACS-eisen van de EPBD voorschrijven.
De EPBD is een EU-richtlijn die elke lidstaat moet omzetten in nationale wetgeving. BENG (Nederland), RE2020 (Frankrijk), GEG (Duitsland) en vergelijkbare nationale kaders zijn de instrumenten die de EPBD-eisen binnenlands invullen. Ze delen de kernstructuur van de EPBD, maar verschillen in rekenmethodiek, drempels voor energieprestatie, EPC-schalen en handhavende instanties. De Nederlandse GACS-verplichtingis bijvoorbeeld de Nederlandse invulling van de gebouwautomatiseringseis uit Artikel 14/15 van de EPBD. Wie in meerdere EU-markten actief is, valt gelijktijdig onder meerdere nationale implementaties.
Rhino levert de bemeten verbruiksdata waar EPBD-naleving van afhangt. Het verzamelt data van elektriciteit, gas, water en warmte over je portefeuille via slimme-meterkoppelingen en eigen hardware, zonder dat infrastructuur hoeft te worden gewijzigd. Die data wordt gebruikt voor EPC-bewijs, BACS-monitoring, periodieke energierapportage en CSRD-rapportages. Voor Nederlandse portefeuilles voldoet Rhino out of the box aan de volledige technische specificatie van de GACS-regelgeving (monitoring per energiedrager, afwijkingsdetectie met meldingen, meerjarige dataretentie, periodieke rapportages).
EPBD-naleving begint met nauwkeurige data.
Je EPC-beoordelaar, BACS-audit en CSRD-rapportage hangen allemaal af van hetzelfde: geverifieerde, volledige verbruiksdata per gebouw. Rhino levert die automatisch, over alle utiliteiten, zonder je infrastructuur te wijzigen.
Verder lezen
Van het Rhino-blog.
